Liczby i pieniądze
Marża a narzut: jak liczyć ceny w sklepie, żeby naprawdę zarabiać
„Mam 50% narzutu, więc zarabiam połowę” – to jeden z najdroższych błędów w handlu. Wyjaśniamy różnicę między marżą a narzutem, podajemy wzory i pokazujemy, jak ustalać ceny w małym sklepie.

Marża i narzut opisują ten sam zysk, ale z dwóch różnych stron. Pomylenie ich prowadzi do cen, które wyglądają na zyskowne, a w praktyce ledwo pokrywają koszty. Ten poradnik wyjaśnia wszystko na prostych liczbach.
Czym jest marża
Marża to część ceny sprzedaży (netto), która zostaje w sklepie po odjęciu ceny zakupu. Odpowiada na pytanie: ile groszy z każdej złotówki sprzedaży to mój zysk na towarze?
Marża kwotowa = cena sprzedaży netto − cena zakupu netto
Marża % = marża kwotowa ÷ cena sprzedaży netto × 100
Czym jest narzut
Narzut to ten sam zysk, ale liczony od ceny zakupu. Odpowiada na pytanie: o ile procent podnoszę cenę zakupu?
Narzut % = marża kwotowa ÷ cena zakupu netto × 100
Przykład: jeden produkt, dwa procenty
Kupujesz karmę za 40 zł netto i sprzedajesz za 73,80 zł brutto (60 zł netto przy VAT 23%).
- Zysk na sztuce: 60 − 40 = 20 zł
- Marża: 20 ÷ 60 = 33,3%
- Narzut: 20 ÷ 40 = 50%
To ta sama karma i te same 20 zł zysku. Jeśli myślisz „mam 50%”, a w rzeczywistości masz 33%, Twoje wyliczenia kosztów są przesunięte o jedną trzecią.
| Narzut 25% | 20% marży |
| Narzut 33% | 25% marży |
| Narzut 50% | 33,3% marży |
| Narzut 67% | 40% marży |
| Narzut 100% | 50% marży |
| Narzut 150% | 60% marży |
Pamiętaj o VAT
Marżę i narzut liczy się zawsze od cen netto. VAT, który klient płaci przy kasie, nie jest przychodem sklepu – oddajesz go do urzędu skarbowego. Najczęstszy błąd to liczenie marży od ceny brutto z półki.
Cena netto = cena brutto ÷ (1 + stawka VAT). Dla 23%: 22,99 zł brutto ÷ 1,23 = 18,69 zł netto.
Jak ustalić cenę dla wybranej marży
Jeśli chcesz zarabiać 40% marży, nie dodawaj 40% do ceny zakupu. Użyj wzoru:
Cena netto = cena zakupu netto ÷ (1 − marża)
Przykład: zakup 12 zł, marża 40% → 12 ÷ 0,6 = 20 zł netto → 24,60 zł brutto.
Dodanie 40% do 12 zł dałoby 16,80 zł netto, czyli tylko 28,6% marży. Szybko przeliczysz to w kalkulatorze marży i narzutu.
Średnia marża sklepu – to ona decyduje
Pojedynczy produkt to dopiero początek. Sklep żyje ze średniej marży ze wszystkich sprzedanych produktów. Bestseller z niską marżą może dawać mniej zysku niż akcesorium sprzedawane rzadziej, ale z wysoką marżą.
| Produkt | Sprzedaż netto | Marża % | Zysk |
|---|---|---|---|
| Białko 900 g | 12 000 zł | 22% | 2640 zł |
| Kreatyna 500 g | 4 000 zł | 38% | 1520 zł |
| Batony (karton) | 2 500 zł | 45% | 1125 zł |
| Razem | 18 500 zł | 28,6% | 5285 zł |
Przykładowe liczby.
Gdyby sklep sprzedał o 1000 zł więcej batonów zamiast białka, zarobiłby dodatkowe 230 zł przy tym samym obrocie. Dlatego warto znać marżę każdego produktu, a nie tylko obrót.

Marża a koszty sklepu
Marża na towarze musi pokryć wszystkie koszty: czynsz, media, księgową, wypłaty, abonamenty. Dopiero to, co zostanie, jest zyskiem. Ile musisz sprzedać, żeby wyjść na zero, policzysz w kalkulatorze progu rentowności.
5 najczęstszych błędów przy liczeniu marży
- Liczenie marży od ceny brutto.
- Mylenie narzutu z marżą.
- Patrzenie tylko na obrót, a nie na zysk z produktu.
- Pomijanie rabatów i promocji przy liczeniu średniej marży.
- Brak aktualizacji cen po podwyżce w hurtowni.
Jak liczyć marżę bez Excela
W statystykach KONGO PRO wgrywasz raport sprzedaży z kasy (z cenami zakupu), a aplikacja sama liczy marżę każdego produktu i kategorii, układa ranking i porównuje miesiące. Razem z kosztami i wypłatami pokazuje, ile sklep naprawdę zarobił.